Τετάρτη 5 Δεκεμβρίου 2012

10 + 1 FUNKY ΘΕΩΡΙΕΣ ΣΥΝΟΜΩΣΙΑΣ



Ok. Η βασιλική οικογένεια της Αγγλίας είναι αρκετά περίεργη από μόνη της. Οι φάτσες τους μοιάζουν σαν να έχουν πρόγονο το άλογο και κάθε ενασχόληση μαζί τους είναι στην πραγματικότητα βαρετή. Τι γίνεται όμως αν στην πραγματικότητα είναι εξωγήινα ερπετά από άλλο πλανήτη με σκοπό να καταλάβουν τη γη; Τότε το πράγμα αποκτά ενδιαφέρον.
Και τότε τι θα κάνουν οι Ναΐτες, οι Ιλλουμινάτοι, η λέσχη Μπίλντερμπεργκ, οι Μασόνοι, οι Σιωνιστές και όλοι αυτοί που θέλουν να καταλάβουν το μυαλό μας και να γονιμοποιήσουν τα γεννητικά μας όργανα για να βγάλουν εξωγήινους; Πού ακριβώς κολλάει ο ψεκασμός; Μήπως τελικά ο Καμμένος δεν είναι τόσο.. καμένος;
Συγκεντρώσαμε μερικές από τις δημοφιλέστερες θεωρίες συνομωσίας. Τις βαθμολογήσαμε με βαθμό αληθοφάνειας, αλλά και βαθμό funkiness (γιατί άλλο είναι μυστικές υπηρεσίες να οργάνωσαν την καταστροφή των δίδυμων πύργων και άλλο είναι να το έκαναν εξωγήινοι…).  Είναι όλα φαντασιώσεις ονειροπόλων και ανόητων ή κρύβονται φριχτές αλήθειες πίσω από αυτά τα σενάρια; Η κρίση δική σας!
Δέκα… απίστευτες θεωρίες:

10. 11η ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ
Η θεωρία συνομωσίας λέει ότι οι Αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες, οργάνωσαν την καταστροφή των Διδύμων Πύργων, οι οποίοι στην πραγματικότητα ανατινάχτηκαν  από τα θεμέλια, για να εμπλέξουν την Αμερική σε πόλεμο στη Μέση Ανατολή και να κερδίσουν τον έλεγχο του πετρελαίου.
Βαθμός Αληθοφάνειας:  7/10
Η θεωρία δεν φαίνεται και τελείως εκτός της πραγματικότητας, αλλά τελικά η Αμερικανική και η παγκόσμια οικονομία βγήκε ζημιωμένη.
Βαθμός Funkiness: 1/10. Ούτε Ναΐτες, ούτε εξωγήινοι. Boring.

9. Η ΠΡΟΣΓΕΙΩΣΗ Α.Τ.Ι.Α. (U.F.O.) ΣΤΟ ROSWELL
Στα 1947, ένα αγνώστου ταυτότητας ιπτάμενο αντικείμενο, καταρρίφτηκε από την αμερικανική αεροπορία στο Roswell του New Mexico. Η αεροπορία ανακοίνωσε ότι κατέρριψε έναν ιπτάμενο δίσκο, όμως το αναίρεσε αμέσως μετά, λέγοντας ότι επρόκειτο για μετεωρολογικό αερόστατο. Αρκετοί πιστεύουν ότι επρόκειτο για συνάντηση με εξωγήινους (προσωπικά πείστηκα ότι υπάρχουν εξωγήινοι, όταν είδα το Γιωργάκη τον Παπανδρέου να μιλάει).
Βαθμός Αληθοφάνειας:  6/10.
Με τον ψυχρό πόλεμο να ανεβάζει στροφές, νομίζω ότι κάτι βρήκαν οι Αμερικανοί, αλλά όχι απαραίτητα ιπτάμενο δίσκο. Αρκεί όμως να καταλάβει κανείς ότι 5 χρόνια νωρίτερα τα αεριωθούμενα Τζέτ, ανήκαν στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας.
Βαθμός Funkiness: 4/10. Οι eξωγήινοι πάντα ανεβάζουν το ενδιαφέρον.

8. ΤΟ ΠΕΙΡΑΜΑ ΤΗΣ ΦΙΛΑΔΕΛΦΕΙΑΣ
Με τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο στο φόρτε του, Αμερικανοί δοκίμασαν να κάνουν το U.S.S. Eldridge αόρατο στα ραντάρ. Κάτι πήγε λάθος όμως και το πλοίο μεταφέρθηκε στο χώρο και το χρόνο. Όταν επέστρεψε, πολλοί ναύτες είχαν χαθεί, ενώ αρκετοί είχαν γίνει ένα με τη λαμαρίνα του πλοίου. Οι Αμερικανοί έδωσαν αργότερα το Eldrige στην Ελλάδα, που μετονομάστηκε σε Α/Τ «ΙΕΡΑΞ».
Βαθμός Αληθοφάνειας:  4/10.
Έχεις κάνει ΤΟ απόρρητο μυστικό πείραμα  έχοντας μεταφέρει ένα αντικείμενο στο χώρο και το χρόνο. Και μετά, αντί να το μελετάς για 100 χρόνια, το δίνεις στην Ελλάδα. Χμμμμμμ…..
Βαθμός Funkiness: 5/10. Ταξίδι στο χώρο και το χρόνο. Ωραίο για ταινία και ποπκόρν….

7. Ο PAUL MCARTNEY ΠΕΘΑΝΕ ΚΑΙ Ο ΕΛΒΙΣ ΖΕΙ!
Παίρνουμε όποιον διάσημο έχει πεθάνει και λέμε ότι ζει. Από τις βασικότερες αρχές της θεωρίας συνομωσίας. Σύμφωνα με αυτές, ο Έλβις ζει (ή γύρισε σπίτι του), ο Χίτλερ ζούσε μέχρι το ‘76, ο Cobain ζει, η Νταϊάνα ζει, ο Tupak ζει. Αντίθετα ο Sir Paul Macartney πέθανε νέος και αντικαταστάθηκε από σωσία του με όμοια φωνή.
Βαθμός Αληθοφάνειας:  6/10.
Στο πρώτο σκέλος, εφόσον ζει ακόμα ο Μητσοτάκης, είμαι διατεθειμένος να πιστέψω σε οτιδήποτε. Μακροζωία, Νεφελήμ ότι σας κάνει κέφι. Όλοι μπορούν να ζήσουν για πάντα.
Βαθμός Funkiness: 5/10. Ο Χίτλερ ζούσε στην Αργεντινή και καλλιεργούσε ραπανάκια.. funky…

6. ΜΑΣ ΨΕΚΑΖΟΥΝ!
Και όχι μόνο μας ψεκάζουν, αλλά μας ρίχνουν και μυστικές ουσίες στο νερό. Όλα αυτά αποσκοπούν στον έλεγχο του μυαλού μας.
Βαθμός Αληθοφάνειας:  6/10.
Η φθορίωση του νερού είναι αληθινή, όπως είναι και το φαινόμενο τα αεροπλάνα που πετάνε σε μεγάλο ύψος να εμφανίζουν μια ουρά. Τώρα, αν αυτό το κάνουν για να ελέγχουν το μυαλό μας δεν ξέρω. Για αυτό υπάρχει το Χόλυγουντ.
Βαθμός Funkiness: 5/10. Η θεωρία μόνη της παίρνει 0. Αλλά ο τύπος στη δουλειά που κοιτάζει ψηλά να δει αν τον ψεκάζουν, ναι, είναι funky.

5. ΔΕΝ ΠΡΟΣΓΕΙΩΘΗΚΑΜΕ ΣΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ
Η κλασσικότερη θεωρία συνομωσίας. Η  N.A.S.A. πήγε μέχρι το φεγγάρι, αλλά δεν κατάφερε να προσγειωθεί. Για αν αποδείξει όμως την υπεροχή της απέναντι στους Ρώσους, γύρισε ένα βιντεάκι στο Χόλυγουντ και το προέβαλλε.
Βαθμός Αληθοφάνειας:  5/10.
Ειλικρινά δεν ξέρω. Από τους Αμερικάνους περιμένω τα πάντα.
Βαθμός Funkiness: 0/10. Boring. Αλλά η ταινία Iron Sky, που πραγματεύεται ότι δεν πήγαν οι Αμερικανοί, αλλά πήγαν οι Ναζί μετά τον πόλεμο στο φεγγάρι, και έμειναν εκεί μόνιμα, είναι funky!

4. H ΓΗ ΕΙΝΑΙ ΚΟΥΦΙΑ…
…και στα έγκατα της, βρίσκεται μια πόλη, η Agarta. Όταν θα σταματήσει η αναρχία στον κόσμο και επικρατήσει Συναρχία, τότε θα ανοίξει η Agarta τις πόρτες της στον κόσμο.
Βαθμός Αληθοφάνειας:  2/10.
Αλλά τελείως διαισθητικά, επειδή εγώ δεν θα ήθελα να μείνω κάπου τόσο ζεστά. Με το μπαρδόν δηλαδή για τους κατοίκους της Agarta, αλλά δεν θα βιαζόμουν να ανοίξει τις πόρτες της.
Βαθμός Funkiness: 7/10.
Φωτισμένοι άνθρωποι που ζουν στον πυρήνα της γης και θα μας μιλήσουν, όταν τα βρούμε… χμμμ. Αν ήταν φωτισμένοι θα είχαν υποψιαστεί μέχρι τώρα ότι ποτέ δεν θα τα βρούμε…

3. Ο ΜΠΑΡΑΚ ΟΜΠΑΜΑ
Α) Γαλουχήθηκε από τον Καντάφι για να γίνει ο πρώτος μουσουλμάνος πρόεδρος στις Η.Π.Α.
Β) Είναι ο Αντί-Χριστος.
Γ) Είχε Ούφο στην ορκωμοσία του.
Βαθμός Αληθοφάνειας:  1/10.
Για τα ΟΥΦΟ το ψιλο-πιστεύω. Αν τώρα τον έκανε πρόεδρο ο Καντάφι για να κάνει μουσουλμανική την Αμερική, όντας ταυτόχρονα ο αντίχρηστος…
Βαθμός Funkiness: 8/10… ε, τότε είναι απλώς funky τύπος.

2. REPTILIANS
Μια μυστική φυλή ερπετοειδών ζει ανάμεσα μας και προσπαθεί να καταλάβει τη γη. Η βασιλική οικογένεια της Αγγλίας και πολλοί άλλοι παράγοντες του δημόσιου βίου ανήκουν σε αυτούς. Η Νταϊάνα τους ανακάλυψε και για αυτό τη σκοτώσανε.
Βαθμός Αληθοφάνειας:  9/10.
Το ότι ο Κάρολος και η μαμά του κατάγονται από τη σαύρα, όχι δεν δυσκολεύομαι να το πιστέψω.
Βαθμός Funkiness: 8/10… Μια οικογένεια ερπετών διαφεντεύει τον κόσμο. Να θυμηθώ να συμπεριφέρομαι καλύτερα στον Τζίμι το Ιγκουάνα μου…

1. ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΛΕΣΧΕΣ
Αν μπορείτε να τις πείτε με μια ανάσα, σας βγάζω το καπέλο. Μπίλντερμπεργκ, Κοινό της Σιών, Εβραίοι Σιωνιστές, Ιλλουμινάτοι, Ναΐτες και εξακόσιες Μασονικές στοές παλεύουν για να κατακτήσουν τον κόσμο. Πρώτος στόχος: «Οι Ανεξάρτητοι Έλληνες»!
Βαθμός Αληθοφάνειας:  1/10.
Το έτος είναι 2565. Από τις ορίτζιναλ 6544 μυστικές λέσχες, έχουν μείνει μόνο 2. Και πάλι δεν τα βρίσκουν. Η Agarta αρνείται ακόμα να ανοίξει τις πύλες της.
Βαθμός Funkiness: 8/10… Καμία θεωρία συνομωσίας χωρίς Ναΐτες δεν αξίζει, έλεγε ο Ουμπέρτο Έκο…

Και μία που πιστεύω!
Bonus: JFK
Ο JFK δολοφονήθηκε από ειδική ομάδα επίλεκτων γκέι δολοφόνων του F.B.I., που συστάθηκε από τον J. Edgar Hoover και οι οποίοι μετά τη δολοφονία έβαλαν τα κανονικά «γκέι» ρούχα τους, για να χαθούν μέσα στο πλήθος. (Γιατί ως γνωστόν μια ομάδα γκέι τύπων θα περνούσε απαρατήρητη στο Τέξας το 1963!!!)
Now THAT’s Funky!

Τρίτη 4 Δεκεμβρίου 2012



ΠΑΓΓΑΙΑ, Η ΥΠΕΡ-ΗΠΕΙΡΟΣ


Κ. Καλογερόπουλος, (MA) in Anthropology

Για τον σύγχρονο άνθρωπο είναι δεδομένη η εικόνα του πλανήτη με τις σπαρμένες ηπείρους στην υδάτινη μάζα των ωκεανών. Ωστόσο, ο πατέρας της θεωρίας της μετατόπισης των ηπείρων, ο Γερμανός μετωρολόγος Άλφρεντ Βέγκνερ, συγκέντρωσε γεωγραφικά, γεωλογικά και παλαιοντολογικά στοιχεία, σύμφωνα με τα οποία πριν από 200 εκατομμύρια χρόνια όλες οι ήπειροι ήταν ενωμένες σε μία υπέρ-ήπειρο, την Πανγαία ή «Παγγαία».
Καθώς ο πυθμένας των θαλασσών απλώθηκε εξαιτίας τεκτονικών ανακατατάξεων, η Παγγαία διαχωρίστηκε και οι ήπειροι άρχισαν να απομακρύνονται μεταξύ τους, παίρνοντας τελικά τη σημερινή τους θέση. Η υπόθεση του Βέγκνερ έμεινε κλειδωμένη στο ντουλάπι ως το 1968, οπότε τα εμπειρικά στοιχεία που αντλήθηκαν από τους πυθμένες των ωκεανών αποδυνάμωσαν τα παλιά γεωλογικά μοντέλα και η θεωρία της μετατόπισης των ηπείρων έγινε το κύριο ρεύμα κατανόησης της γεωλογικής δομής της Γης.
Οι διαχωρισμένες ήπειροι της Παλαιοζωικής Εποχής, χωρισμένες από την υπερήπειρο της Ροδινίας, περίπου 650 εκατομμύρια, κατά τη Βένδια περίοδο, επανενώθηκαν κατά τη διάρκεια της Παλαιοζωικής για να σχηματίσουν την Παγγαία, κατά τη διάρκεια της Δεβόνιας και της Λιθανθρακοφόρου περιόδου, πριν από 350 εκατομμύρια χρόνια. Πιο συγκεκριμένα, η Παγγαία συγκεντρώθηκε από τη σύγκρουση τριών συγκεκριμένων τμημάτων, της Γκοντγουαναλάνδης, της Λαυρασίας (ονομάζεται και Ευραμερική) και της Σιβηρίας, κατά τη διάρκεια της Περμο-Λιθανθρακοφόρου εποχής, δηλαδή 350-260 εκατομμύρια χρόνια πριν. Διάφορα μικρότερα τμήματα, ειδικά της Ν.Α. Ασίας, ήταν τα τελευταία της συγκέντρωσης.
Στην αρχική σύγκρουση μεταξύ της Γκοντουαναλάνδης και των βόρειων ηπείρων, η Νότια Αμερική έπεσε πάνω στην Κεντρική Αμερική. Η σύγχρονη Ισπανία και η κεντρική Γαλλία είναι κομμάτια της Βενεζουέλας. Η Παγγαία ολοκληρώθηκε στην Κουνγκούρια εποχή, (προς το τέλος της πρώιμης Πέρμιας). Η Γκοντουαναλάνδη μεταφέρθηκε 3.500 χλμ. δυτικά σε σχέση με τις βόρειες μάζες ξηράς, έως ότου η Αφρική συνενώθηκε με τη Βόρεια Αμερική στη Νόρια Εποχή, (Ύστερη Τριάσια), δημιουργώντας το κλασικό σχήμα της Παγγαίας. Η Παγγαία έμεινε ανέπαφη για 250-300 εκατομμύρια χρόνια, για να απλωθεί και πάλι από την πρώιμη έως τη μέση Κρητιδική, περίπου πριν 130-100 εκατομμύρια χρόνια. Όμως, για ένα μεγάλο μέρος της ιστορίας της η υπερήπειρος ήταν στην πραγματικότητα μια σειρά μεγάλων νησιών, που χωρίζονταν μεταξύ τους από ρηχές ηπειρωτικές θάλασσες.
Κατά τον ίδιο τρόπο η υπερήπειρος δε διαχωρίστηκε αμέσως, αλλά μάλλον διαιρέθηκε σε μικρότερα ηπειρωτικά τμήματα σε τρεις κύριες φάσεις. Η πρώτη φάση συνέβη στη μέση Ιουράσιο, περίπου πριν από 180 εκατομμύρια χρόνια. Μετά από έντονη ηφαιστειακή δραστηριότητα κατά μήκος της ανατολικής ακτής της Βόρειας Αμερικής και της Β.Δ. ακτής της Αφρικής, άνοιξε ο Κεντρικός Ατλαντικός Ωκεανός, καθώς η Βόρεια Αμερική κινήθηκε βορειοδυτικά. Από τούτη την κίνηση δημιουργήθηκε ο Κόλπος του Μεξικού, καθώς η Βόρεια Αμερική μετακινήθηκε από τη Νότια. Την ίδια στιγμή στην άλλη πλευρά της Αφρικής εκτεταμένες ηφαιστειακές εκρήξεις κατά μήκος των παρυφών της Αν. Αφρικής και της Μαδαγασκάρης έγιναν ο προπομπός για το σχηματισμό του Δ. Ινδικού Ωκεανού.
Κατά τη διάρκεια της Μεσοζωικής Περιόδου η Βόρεια Αμερική και η Ευρασία αποτελούσαν μια μάζα γης, αυτή που γνωρίζουμε ως Λαυρασία. Καθώς άνοιξε ο Κεντρικός Ατλαντικός Ωκεανός, η Λαυρασία περισrράφηκε στη φορά των δεικτών του ρολογιού, στέλνοντας τη Βόρεια Αμερική βόρεια και την Ευρασία νότια. Οι ξυλάνθρακες που αφθονούσαν στην ανατολική Ασία κατά την πρώιμη Ιουράσιο, αντικαταστάθηκαν από ερήμους και αποθέσεις άλατος κατά την ύστερη Ιουράσιο, καθώς η Ασία μετακινείτο από την υγρή εύκρατη ζώνη στις ξηρές υποτροπικές ζώνες. Αυτή η κυκλική δεξιόστροφη κίνηση της Λαυρασίας οδήγησε, επίσης, στην έμφραξη της Τηθύος, ενός μεγάλου ωκεανού σε σχήμα V, που τελικά χώρισε τη Λαυρασία απ' τη νότια υπερήπειρο της Γκοντουαναλάνδης.

Η ΒΙΟΣΦΑΙΡΑ ΣΤΗΝ ΤΡΙΑΣΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ
Όλες αυτές τις τιτανικές αλλαγές υποδεικνύουν πως ο πλανήτης μας είναι μια ζωντανή οντότητα, πάνω στην οποία τίποτα δεν μπορεί να μείνει στατικό. Tα πάντα εξελίσσονται, κινούνται σε μια αέναη εναλλαγή, αναδιαπλάθονται και αναμορφώνονται, πιέζοντας τη βιόσφαιρα να εξελιχθεί σε τελειότερες μορφές ύπαρξης, περισσότερο περίπλοκες και ικανές στη συμβιωτική σχέση, μορφές που χτίζουν σταδιακά την ιστορία της ζωής πάνω στον πλανήτη. Όσον αφορά στην ιστορία της ζωής πάνω στη Γη, η Τριάσια Περίοδος ήταν σημαντική για πολλούς λόγους. Ήταν μια μεταβατική περίοδος κατά την οποία πολλές παλαιές μορφές ζωής έσβησαν και νέες εμφανίστηκαν. Οι πιο σύγχρονες ομάδες ασπόνδυλων, επίσης, εμφανίστηκαν κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, στις οποίες περιλαμβάνονται τα εχινόδερμα (αχινοί, αστερίες κ.λπ.) και τα κοράλια. Στην ξηρά εμφανίστηκαν μικρά ζώα όπως οι βάτραχοι και οι χελώνες, καθώς επίσης και τα περισσότερα είδη των σύγχρονων εντόμων.
Κατά τη διάρκεια της ίδιας περιόδου, βοηθούμενα πιθανώς από την καλύτερη προσαρμογή τους σε άνυδρα περιβάλλοντα, εκτοθερμικά πλάσματα (ψυχρόαιμα), όπως ο Αρχόσαυρος ή «κυρίαρχα ερπετά» κατάφεραν να κυριαρχήσουν στα ενδοθερμικά (Θερμόαιμα) πλάσματα, όπως οι Πελυκόσαυροι ή τα «θηλαστικοειδή ερπετά». Οι περισσότεροι από αυτούς τους Αρχόσαυρους ανήκαν στην τάξη των Θηκόδοντων, των Τριλοφόσαυρων και των Ρυγχόσαυρων. Στην ίδια περίπου εποχή αναπτύχθηκαν οι Πρωτο-δεινόσαυροι και οι Προκολοφονίδες, κοντόχοντρες φυτοφάγες σαύρες. Οι ποταμοί, οι λίμνες και τα έλη συγκέντρωναν μεγάλα αμφίβια, όπως οι Τεμνοσπόνδυλοι. Για παράδειγμα, ο Μαστοδόσαυρος έφτανε περίπου τα 5 μέτρα μήκος. Στις θάλασσες αναπτύχθηκε μια άνευ προηγουμένου ποικιλία θαλάσσιων ερπετών, όπως ο Ιχθυόσαυρος, πρόγονος του δελφινιού, οι σαυρόμορφοι Παχυπλευρόσαυροι και Θαλασσόσαυροι, οι μακρύλαιμοι Νοτόσαυροι, πρόγονοι της φώκιας, τα χελωνοειδή Χενόδοντα και οι μακρύλαιμοι Πιστόσαυροι.
Τα περισσότερα από αυτά τα ζώα ελαττώθηκαν σημαντικά στην ύστερη Κάρνια, πιθανώς εξαιτίας της πτώσης κομήτη ή αστεροειδή ή ακόμη εξαιτίας της εμφάνισης ακραίων καιρικών φαινομένων. Νέες μορφές ζωής εξελίχθηκαν στη θέση τους ή κυριάρχησαν ξαφνικά μετά από εκατομμύρια χρόνια αφάνειας. Σε αυτές περιλαμβάνονταν αρχοσαυρικοί Δεινόσαυροι, Πτερόσαυροι (ιπτάμενα ερπετά) και πρωτο-κροκόδειλοι. Στις Θάλασσες, οι Ιχθυόσαυροι που επεβίωσαν, συνέχισαν μαζί με τους μακρύλαιμους Πλησιόσαυρους. Στο τέλος αυτής της περιόδου εμφανίστηκαν τα πρώτα αληθινά θηλαστικά, τα οποία, όμως, έμειναν στην αφάνεια μέχρι το τέλος της μεσοζωικής εποχής.

Η ΧΛΩΡΙΔΑ ΤΗΣ ΤΡΙΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ
Τα μεγάλα Λυκόποδα, οι Σφηνοψίδες και οι γιγάντιες φτέρες, οι οποίες αναπαράγονταν με σπόρια και απαιτούσαν υγρό περιβάλλον, δεν τα πήγαν καλά στο ξηρό τριάσιο κλίμα. Σε τούτη τη χλωρίδα κυρίαρχα ήταν τα αειθαλή δέντρα (κωνοφόρα και άλλα γυμνόσπερμα). Παρόλο που υπήρχε μια ενιαία μάζα γης, οι βιότοποι της τριάσιας περιόδου εναλάσσονταν εξαιτίας κλιματικών μάλλον, παρά γεωγραφικών παραγόντων, όπως είναι οι ισχυροί μουσώνες και τα ακραία εποχικά φαινόμενα που προκαλούνταν από τη συμμετρική θέση της Παγγαίας γύρω από τον ισημερινό.
Έτσι, έχουμε τη βόρεια χλωρίδα της Λαυρασίας και τη νότια χλωρίδα της Γκοντουαναλάνδης με αρκετές μεταξύ τους επικαλύψεις, όπως στην περίπτωση της Ινδίας, όπου η χλωρίδα της Γκοντουαναλάνδης συνδυάζεται με τα τετράποδα της Λαυρασίας. Ωστόσο, οι διαφορές στη χλωρίδα αυτών των δύο ξεχωριστών περιοχών είναι εντονότερες απ' ό,τι οι διαφορές στην πανίδα. Για παράδειγμα, στην Γοντουαναλάνδη η Πέρμια χλωρίδα των Γλωσσόπτερων εξαφανίζεται για να αντικατασταθεί από τη φτέρη (Dicrodium), η οποία επιβιώνει σε όλα τα περιβάλλοντα, ακόμη και στις πλέον άνυδρες περιοχές. Εδώ, επίσης, εμφανίζονται και ορισμένα γυμνόσπερμα της Λαυρασίας και γκίγκο ή δίλοβοι. Η χλωρίδα της Λαυρασίας είναι ένα μίγμα πρωτόγονων κωνοφόρων, μαζί με γκίγκο, γυμνόσπερμα και σφηνοψίδες. Tα κωνοφόρα της έχουν μέτριο έως μεγάλο μέγεθος, ικανό να παράγει σκιά.

Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΗΣ ΤΗΘΥΟΣ
Κατά τη διάρκεια της ίδιας περιόδου μια τροπική Θάλασσα σχηματίστηκε ανάμεσα στις υπερ-ήπειρους της Γκοντουαναλάνδης στο Νότο και της Λαυρασίας στο Βορρά. Σε τούτη τη θάλασσα που πήρε το όνομα της Τηθύος έγινε μια μοναδική συγκέντρωση θαλάσσιων ερπετών, τα περισσότερα από τα οποία ζούσαν κοντά στις ακτές και τα ρηχά νερά. Πολλά από αυτά τα πλάσματα ανακαλύπτονται στα υποστρώματα του όρους Σαν Τζιόρτζιο, δίνοντας μια πολύ καλή ιδέα για το τι συνέβαινε στις θάλασσες του πλανήτη πριν από 243 εκατομμύρια χρόνια περίπου. Τα παλαιοντολογικά ευρήματα μας δίνουν μια ιδέα από τα κυριότερα είδη, τα οποία εξαιτίας περιβαλλοντικών πιέσεων προτίμησαν το θαλάσσιο περιβάλλον, για να εξελιχθούν με τον καιρό σε ιχθυόμορφα πλάσματα.
Ο Ιχθυόσαυρος Μιξόσαυρος, με μήκος περίπου ένα μέτρο είναι εκείνο το είδος που ξεφεύγει περισσότερο από την κλασική γραμμή των θαλάσσιων ερπετών και μοιάζει στην κίνηση και την πιθανή συμπεριφορά του με ψάρι. Ο Πλακόδους, με δυόμισι μέτρα μήκος, μοιάζει περισσότερο με μεγάλη σαύρα. Ο Tanystropheus, με μακρύτερο λαιμό, φτάνει περίπου στο μήκος των έξι μέτρων, ενώ ο σαυροπτέρυγος Παραγναθόσαυρος φτάνει περίπου τα τρία μέτρα μήκος. Ανάμεσά τους ανακαλύφθηκε και ένας αμμωνίτης, που χρησιμοποιούσε μελάνι για να διαφεύγει, όπως ορισμένα σύγχρονα μαλάκια.
Στη πραγματικότητα η Τηθύς είναι ένας ισημερινός ωκεανός, που ακολουθεί τη σημερινή ορεινή αλυσίδα Άλπεις-Ιμαλάια και σχηματίστηκε κατά την περίοδο της Μεσοζωικής Εποχής, περίπου 245 εκατομμύρια χρόνια πριν. Οι ηπειρωτικές συγκρούσεις που εξαφάνισαν την Τηθύ, δημιούργησαν τις υψηλές οροσειρές που γνωρίζουμε σήμερα ως Άλπεις και Ιμαλάια. Το όνομα της συζύγου και αδελφής του Ωκεανού το πήρε το 1893 από τον αυστριακό γεωλόγο Έντουαρντ Σουές, αν και η ανακάλυψη των στοιχείων που οδήγησαν σε τούτη την επιστημονική υπόθεση ανήκει στο Γερμανό γεωλόγο Μέλχιορ Νόιμάγιερ και στηρίζεται στο γεγονός της κατανομής μεγάλων εναποθέσεων ιζηματογενών βράχων που ξεκινούν από τις Άλπεις, περνούν στα Καρπάθια όρη, κατόπιν στην Τουρκία και το Ιράν, ως τα Ιμαλάια και την Μπούρμα.

Η ΜΕΤΑΤΟΠΙΣΗ ΤΩΝ ΗΠΕΙΡΩΝ
Ως μετατόπιση των Ηπείρων θα μπορούσαμε να καθορίσουμε τις μεγάλης κλίμακας οριζόντιες κινήσεις των ηπείρων μέσα στο γεωλογικό χρόνο. Τούτη η ιδέα μιας μεγάλης μετατόπισης έχει μακρά ιστορία. Παρατηρώντας το γεγονός ότι το σχήμα της ακτογραμμής της ανατολικής Ν. Αμερικής ταίριαζε στο σχήμα της ακτογραμμής της Δ. Αφρικής, ο Γερμανός φυσιολόγος Αλεξάντερ φον Χούμπολτ διαμόρφωσε το 1800 τη θεωρία ότι οι ακτές που περιβάλλουν τον Ατλαντικό Ωκεανό ήταν κάποτε ενωμένες. Πενήντα χρόνια αργότερα ένας Γάλλος επιστήμονας, ο Αντόνιο Σνάιντερ-Πελεγκρίνι, υπέθεσε πως η παρουσία ταυτόσημων απολιθωμάτων φυτών στις ευρωπαϊκές και αμερικανικές εναποθέσεις άνθρακα μπορεί να εξηγηθεί μόνο αν οι δύο ήπειροι ήταν αρχικά ενωμένες. Στην ίδια τροχιά κινούμενος, ο Φρανκ Β. Τέιλορ από τις Η.Π.Α. εξήγησε το σχηματισμό ορισμένων οροσειρών με τη θεωρία της σύγκρουσης των ηπείρων.
Η πρώτη αληθινά λεπτομερειακή και συνεκτική θεωρία για τη μετατόπιση των ηπείρων προτάθηκε το 1912 από τον Άλφρενr Βέγκνερ, το γερμανό γεωλόγο. Το 1937 ο Αλεξάντρ Λ. Ντι Τουά, ένας νοτιοαφρικανός γεωλόγος, τροποποίησε την υπόθεση του Βέγκνερ προτείνοντας δύο αρχέγονες ηπείρους, τη Λαυρασία στο Βορρά και την Γκοντουαναλάνδη στο νότο. Ωστόσο, το ενδιαφέρον για τη θεωρία της μετατόπισης των ηπείρων αναζωπυρώθηκε, καθώς αυξήθηκε η γνώση μας για το μαγνητικό πεδίο της Γης, χάρη στις μελέτες των γεωφυσικών Στάνλεϊ κ. Ράνκορν, Π.Μ.Σ. Μπλάκετ κ.α. Σιδηρομαγνητικά μεταλλεύματα όπως ο μαγνητίτης, αποκτούν μόνιμο μαγνητισμό, όταν κρυσταλλοποιούνται ως στοιχεία πυριγενών λίθων. Η διεύθυνση του μαγνητικού τους πεδίου είναι ίδια με εκείνη του μαγνητικού πεδίου της Γης κατά τη στιγμή της κρυσταλλοποίησής τους. Σωματίδια μαγνητικών υλικών που απελευθερώνονται με διάφορους φυσικούς τρόπους από τους πυριγενείς λίθους αναδιατάσσονται σύμφωνα με τη διεύθυνση του μαγνητικού πεδίου της Γης και ενσωματώνονται σε διάφορα ιζηματογενή στρώματα. Οι μελέτες της παραμένουσας μαγνήτισης σε διαφορετικά στρώματα έδειξε πως μαγνητικοί πόλοι όιαφορετικών εποχών σε όλα τα σημεία του κόσμου έχουν αλλάξει με το πέρασμα του χρόνου. Οι αποκλίσεις των πόλων είναι διαφορετικές για κάθε ήπειρο, αλλά οι τιμές τους εξηγούνται μόνο στις βάση της υπόθεσης ότι οι ήπειροι ήταν κάποτε ενωμένες. Οι αποκλίσεις για την Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική, για παράδειγμα, δείχνουν πως η τελευταία μετακινήθηκε περίπου 30° Δυτικά σε σχέση με την Ευρώπη από την Τριάσια Περίοδο, δηλαδή από τη θέση που είχε πριν από 245 εκατομμύρια χρόνια.
Η αυξημένη γνώση μας για το σχηματισμό του ωκεάνειου πυθμένα και η επακόλουθη διατύπωση των Θεωριών της εξάπλωσης του Θαλάσσιου πυθμένα και των τεκτονικών πλακών, ισχυροποίησε ακόμη περισσότερο τη θεωρία της μετατόπισης των ηπείρων. Στην αρχή της δεκαετίας του ‘60 ο Αμερικανός γεωφυσικός Χάρι Χ. Χες πρότεινε την υπόθεση πως διαρκώς δημιουργείται νέος ωκεάνειος φλοιός, εξαιτίας της διαρκούς ηφαιστειακής δραστηριότητας στις μεσωκεάνειες οροσειρές. Αυτές τις ωκεάνειες οροσειρές φανταστείτε τις ως υποβρύχια βουνά που ακολουθούν μια ελικοειδή πορεία περίπου 60.000 χλμ. κατά μήκος του πυθμένα. Λειωμένο υλικό από το μανδύα της Γης έρχεται στην επιφάνεια, ψύχεται και κατόπιν σπρώχνεται από νέες εκρήξεις. Έτσι, ο πυθμένας του ωκεανού σπρώνεται σε αντίθετες κατευθύνσεις. Στα τέλη του ‘60 αρκετοί Αμερικανοί ερευνητές, ανάμεσά τους οι Τζακ Ε. Όλιβερ και Μπράιαν Λ. Άιζακς, σύνδεσαν τη ιδέα της εξάπλωσης του πυθμένα των ωκεανών με εκείνη της μετατόπισης των ηπείρων και διαμόρφωσαν τη θεωρία των τεκτονικών πλακών.

Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΤΕΚΤΟΝΙΚΩΝ ΠΛΑΚΩΝ
Σύμφωνα με τούτη τη θεωρία η λιθόσφαιρα, (το εξωτερικό τμήμα της στερεάς Γης), χωρίζεται σε μικρό αριθμό πλακών που επιπλέουν και ταξιδεύουν ανεξάρτητα πάνω στο μανδύα της Γης. Το μεγαλύτερο μέρος της σεισμικής δραστηριότητας της Γης συμβαίνει στα όρια αυτών των πλακών. Τώρα, η επιφάνεια της Γης συντίθεται από δώδεκα περίπου μεγάλες πλάκες και αρκετές μικρότερες. Μέσα στα όρια κάθε πλάκας οι βράχοι του γήινου φλοιού κινούνται ως ενιαίο άκαμπτο σώμα με μικρή κάμψη και λίγες ηφαιστειακές ή σεισμικές εκδηλώσεις. Τα όρια των πλακών καθορίζονται από στενές ζώνες, πάνω στις οποίες εκδηλώνεται το 80% της ηφαιστειακής και σεισμικής δραστηριότητας.
Αν και η πλευρική έκταση των τεκτονικών πλακών σήμερα είναι καλά καθορισμένη, αυτό που θεωρείται αβέβαιο είναι το πάχος τους. Ωστόσο, σύμφωνα με υπολογισμούς που έχουν γίνει, η πλάκα σπάνια υπερβαίνει τα 145 χλμ. βάθους. Κάθε πλάκα συντίθεται από ένα συμπαγή μανδύα βράχων και κρυστάλλων. Η ζώνη των κρυστάλλων και των βράχων ονομάζεται λιθόσφαιρα, για να διακρίνεται από τη βαθύτερη ασθενόσφαιρα, στην οποία οι βράχοι βρίσκονται σε μεγαλύτερη θερμοκρασία κι έτσι υφίστανται πλαστική παραμόρφωση, όταν υπόκεινται σε τεκτονικές πιέσεις. Οι κινήσεις του μανδύα προκύπτουν από την ανάγκη να μεταφερθεί στην επιφάνεια της Γης η θερμοκρασία που παράγεται εξαιτίας της ραδιενεργού εξασθένισης. Για αυτό άλλωστε τα πρότυπα μεταγωγής της ενέργειας ποικίλουν ανάλογα με το χρόνο. Αυτό φαίνεται ενίοτε από τις αλλαγές στα όρια των πλακών. Για παράδειγμα, η εξασθένιση που σχημάτισε τις δυτικές Κορδιλιέρες της Βόρειας Αμερικής, σταμάτησε πριν από 10 εκατομμύρια χρόνια περίπου, αν και κάποια δραστηριότητα συνεχίζει να ενεργοποιεί ηφαίστεια και σεισμούς, στο όρος της Αγίας Ελένης, στην Ουάσινγκτον και την Αλάσκα.

Η ΣΥΝΕΙΔΗΤΟΠΟΙΗΣΗ
Μέσα από όλα αυτά, βέβαια, το μόνο που μπορούμε να κάνουμε είναι να συνειδητοποιήσουμε πως η Γη είναι ένας ζωντανός οργανισμός που διαρκώς ανανεώνεται. Αν μπορούσε κανείς να κινηματογραφήσει όλες αυτές τις μετακινήσεις των ηπείρων και να τις προβάλλει κατόπιν με εξαιρετικά γοργή ταχύτητα, σίγουρα το μάτι του σύγχρονου θεατή θα κατανοούσε πως έχει να κάνει με μια στοιχειώδη οντότητα που κάθε άλλο παρά ακίνητη και παγιωμένη είναι. Ακίνητη και παγιωμένη την αντιλαμβάνεται το μικρό μας μάτι, που δεν μπορεί να συλλάβει την εικόνα αυτού του πλανήτη σφαιρικά και να τον αγκαλιάσει συνειδησιακά.
Ωστόσο, ο άνθρωπος είναι ένα νέο είδος πάνω στο πρόσωπο της Γης. Ένα νέο είδος διαφορετικό από τα άλλα, εφοδιασμένο είτε με τη δημιουργική είτε με την καταστροφική ικανότητα. Οι γνώσεις του αυξάνονται τόσο, ώστε να παρεμβαίνει στις λειτουργίες αυτής της σφαίρας που φιλοξενεί το είδος του. Προσπαθεί να τη δαμάσει σύμφωνα με τη βούλησή του. Πιθανώς μπορεί να ελέγξει διάφορα ακραία φαινόμενα ξεχωριστά. Όμως, σίγουρα δεν μπορεί να τα ελέγξει τη συνδυασμένη δράση τους. Καλό είναι, λοιπόν, αν επιθυμεί να φιλοξενείται για αρκετό χρόνο πάνω στον πλανήτη και να ολοκληρώσει τον εξελικτικό του κύκλο, να μάθει να συνεργάζεται με τον πλανήτη και να μην του προκαλεί φαγούρα. Διαφορετικά, αν η Γη κάποια στιγμή νιώσει ένα τσίμπημα και αποφασίσει να ξυστεί, τότε ο άνθρωπος θα αποχαιρετήσει ως είδος τον πλανήτη. Θα ήθελα να πιστεύω πως αυτό είναι κάτι που δεν το θέλουμε, όσο εγωιστές και κοντόφθαλμοι και αν είμαστε.
Η Γη σίγουρα δεν έχει κλείσει τον εξελικτικό της κύκλο και με βάση τις επιστημονικές μαρτυρίες φαίνεται πως αναδιατάξεις συμβαίνουν στο φλοιό της. Σε ποια έκταση θα γίνουν ορατές και αισθητές αυτές οι ανακατατάξεις δεν το γνωρίζουμε ακόμη με σαφήνεια, αλλά σίγουρα ως ανθρωπότητα έχουμε βάλει και εμείς το χέρι μας στην επιτάχυνση κάποιων διαδικασιών που θα αλλάξουν σημαντικά τουλάχιστον το κλίμα μέσα στον επόμενο αιώνα. Θα μπορούσαμε να αφήσουμε τη φύση να λειτουργήσει από μόνη της. Εκείνη γνωρίζει τις ιδιαίτερες ανάγκες του πλανήτη ως συλλογική οντότητα, μέσα στην οποία περιλαμβάνεται και ο άνθρωπος. Και να θυμόμαστε πως ο άνθρωπος δεν είναι ακόμα τόσο σοφός, όσο και η Φύση.





ΜΑΓΕΜΕΝΕΣ, ΟΙ ΚΑΡΥΑΤΙΔΕΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ


της Κατερίνας Μ. Μάτσου

Πάνω στα σημερινά ερείπια της αρχαίας αγοράς της Θεσσαλονίκης, ο μύθος διηγείται πως 2.000 χρόνια πριν γεννήθηκε ένας παράνομος έρωτας μεταξύ  του Μεγάλου Αλεξάνδρου και της γυναίκας του βασιλιά της Θράκης. Ο Θράκας βασιλιάς, που την εποχή εκείνη φιλοξενούνταν στο παλάτι που υπήρχε εκεί, αντιλήφθηκε το γεγονός και οργισμένος έβαλε τους μάγους του να κάνουν μάγια στον Αλέξανδρο. Ο Αλέξανδρος, με τη βοήθεια του Αριστοτέλη, αντέστρεψε τα μάγια με αποτέλεσμα το μαγικό να χτυπήσει τη βασίλισσα και να μαρμαρώσει αυτή και η συνοδεία της, το βράδυ που πήγαιναν στο δωμάτιο του Αλέξανδρου.
Οι Μαγεμένες παραπέμπουν στη λατρεία του Διόνυσου και τοποθετήθηκαν στο ύψος της αρχαίας αγοράς κατά τον 2ο μ.Χ. αιώνα, δίπλα από τα Λουτρά Παράδεισος. Δημιουργήθηκαν προφανώς για να καλύψουν την είσοδο της αγοράς από την Εγνατία και αποτελούνταν από μία κορινθιακή κιονοστοιχία με πεσσούς, οι οποίοι έφεραν στις δύο πλευρές της ανάγλυφες παραστάσεις. Πρόκειται για οχτώ ανάγλυφες μυθολογικές μορφές, όπου αναπαριστούσαν το νεαρό θεό Διόνυσο δίπλα σε έναν πάνθηρα, την Αύρα με το πέπλο της, την Αριάδνη στεφανωμένη με τα φύλλα μιας κληματαριάς, τη Λήδα μαζί με τον κύκνο, μια Μαινάδα που παίζει διπλό φλάουτο, το Γανυμήδη μαζί με το Δία μεταμορφωμένο σε αετό και έναν Διόσκουρο με μια αναπαράσταση αλόγου στα πόδια του.
Τα Είδωλα ή Incantadas, όπως ονομάζονταν στα σεφαραδίτικα, στη διάλεκτο των Ισπανοεβραίων της Θεσσαλονίκης και Suretler (Άγγελοι) στα τουρκικά γοήτευαν πάντα όλους τους επισκέπτες της πόλης. Στην περιοχή θα αναπτυχθεί αργότερα η εβραϊκή συνοικία Rogos. Ένα τμήμα από την Στοά των Ειδώλων με τις Μαγεμένες θα βρεθεί ενσωματωμένο στο σπίτι ενός πλουσίου Εβραίου υφασματέμπορα, του Λιάτσι Αρδίτη. Το 1854 οι οκτώ ανάγλυφες μορφές αφαιρέθηκαν και μεταφέρθηκαν στη Γαλλία, με την άδεια των οθωμανικών αρχών, από το Γάλλο παλαιογράφο Emmanuel Miller. Η πυρκαγιά του 1917 κατάστρεψε ολοκληρωτικά το σπίτι στην αυλή του οποίου βρισκόταν ό,τι απέμεινε από τις Μαγεμένες, χωρίς όμως να καταφέρει να σβήσει την ανάμνηση τους. Σήμερα οι Μαγεμένες, οι Καρυάτιδες της Θεσσαλονίκης όπως ονομάστηκαν, φιλοξενούνται στο μουσείο του Λούβρου. Και όσο οι ανάγλυφες μυθολογικές μορφές παραμένουν ξενιτεμένες μακριά από την πόλη τους, τόσο ο μύθος εξάπτει τη φαντασία και γεννά προσδοκίες και την επιθυμία της επιστροφής.

Στις 10 Οκτωβρίου του 1854 από τη Θάσο, όπου βρισκόταν συγκεντρώνοντας αρχαιότητες, ο Γάλλος παλαιογράφος Emmanuel Miller ανακοινώνει σε επιστολή προς τη σύζυγό του το μεγάλο νέο: «O σουλτάνος, μέσω του μεγάλου βεζύρη Φουάντ πασά, μου έδωσε την άδεια να αφαιρέσω και να μεταφέρω στη Γαλλία τα οκτώ αγάλματα της Θεσσαλονίκης που τόσο επιθυμούσα». Για περισσότερα από εκατό χρόνια οι πρόξενοι της Γαλλίας και της Αγγλίας έκαναν προσπάθειες να αποκτήσουν άδεια για την αφαίρεση των Μαγεμένων, αλλά ο εκάστοτε πασάς ήταν απρόθυμος. Τελικά την άδεια την εξασφάλισε από το μεγάλο βεζύρη Φουάντ πασά ο Miller το 1854. Ωστόσο υπήρχαν ακόμη μεγάλες δυσκολίες για τη μεταφορά των αγαλμάτων. Ο εβραϊκός και ο ελληνικός πληθυσμός της Θεσσαλονίκης δε θα επέτρεπε έτσι εύκολα την απομάκρυνση τους. «Θα χρειαστεί ο πασάς να στείλει ένοπλη δύναμη και όσο διακριτικοί κι αν είμαστε το νέο θα κυκλοφορήσει πολύ γρήγορα», παρατηρεί ο Miller. «Τώρα που η τουρκική κυβέρνηση έδωσε το λόγο της, δεν θα επανέλθει και πρέπει οπωσδήποτε να δράσουμε».
Στις 29 Οκτωβρίου 1854 ο Miller αγκυροβολεί στη Θεσσαλονίκη, στο λιμάνι των Μύλων Αλλατίνη για λόγους μυστικότητας. Το σχέδιο είναι να μεταφερθούν τα γλυπτά των Μαγεμένων στο πλοίο, με απόλυτη μυστικότητα. Ωστόσο, κατά τη συνάντησή του με τον Γάλλο πρόξενο Μ. de Pontcharra ο Miller μαθαίνει ότι η εντολή από τη Γαλλία έχει αλλάξει: «Υπάρχει ενδιαφέρον για το σύνολο του μνημείου, πάρτε τα όλα», ήταν η νέα εντολή. Ο Μiller χαρακτηρίζει τη νέα εντολή «τρέλα ανέφικτη», καθώς το πλοίο του δεν διαθέτει τα αναγκαία μηχανήματα για να υψώσει μαρμάρινους όγκους πέντε και έξι τόνων. Φέρνει το πλοίο στο λιμάνι της Θεσσαλονίκη. Το ίδιο πρωί πηγαίνει στον πασά, ο οποίος του παρέχει αμέσως ό,τι του ζητά: άνδρες, στρατιώτες, άμαξες.
Το νέο κυκλοφορεί ταχύτατα. Την 1η Νοεμβρίου ο πληθυσμός της πόλης είναι ήδη αναστατωμένος. Τα αγάλματα, παρατηρεί ο Miller, είναι φρικτά παραμορφωμένα. Οι παλιοί γενίτσαροι, αλλά και οι κάτοικοι, διασκέδαζαν κάνοντας σκοποβολή πάνω στα γλυπτά! Ο ιδιοκτήτης, που βρίσκεται μέσα στην αυλή του σπιτιού του το μνημείο, συνήθιζε να σπάει κομματάκια από το μνημείο και να τα πουλάει στους τουρίστες. Ο Miller σχεδιάζει να φέρει την επόμενη κιόλας μέρα στρατιώτες για να κόψουν την κυκλοφορία στο δρόμο των εργασιών και ζαπτιέδες (χωροφύλακες) να κοιμούνται στο σπίτι για να εμποδίσουν «την κακοβουλία να φθείρει περισσότερο αυτά τα αγάλματα».
Στις 2 Νοεμβρίου οι εργασίες αρχίζουν, περιτριγυρισμένοι από ένα πλήθος περιέργων. Στις διαμαρτυρίες του ιδιοκτήτη του σπιτιού ο Miller τον στέλνει να πει τα παράπονά του στον πασά. Ο πασάς φτάνει με την έφιππη συνοδεία του και ανεβάζει τον Miller στην άμαξά του, σημάδι ότι επικροτεί την κίνησή του. Οι ναύτες ετοιμάζουν το όχημα για τη μεταφορά των αγαλμάτων στο πλοίο. «Από εκείνη τη στιγμή, όλα μαθεύτηκαν παντού και ο πληθυσμός συνταράχθηκε με θαυμαστό τρόπο: κουτσομπολιά, λόγια, φλυαρίες, απίστευτες ασυναρτησίες. Όλοι οι ξένοι πρόξενοι έτρεξαν να τηλεγραφήσουν στην Κωνσταντινούπολη για να σταματήσουν την απομάκρυνση των αγαλμάτων». Στις 3 Νοεμβρίου, με τη βοήθεια ενός βαρούλκου, κατεβαίνει το πρώτο από τα τρία τμήματα του επιστυλίου «υπό το γενικό θαυμασμό». Οι γύρω στενοί δρόμοι ήταν ασφυκτικά γεμάτοι. «Οι στρατιώτες με τα μπαστούνια τους δυσκολεύτηκαν υπερβολικά για να συγκρατήσουν τους περίεργους… Το θέαμα ήταν πρωτότυπο, έτρεχε ο ένας πάνω στον άλλο, έπεφταν στο ρείθρο του δρόμου, τι ιδιόρρυθμος λαός»!
Την επόμενη ημέρα ο συνωστισμός στους γύρω δρόμους είναι τρομερός. Το κατέβασμα των αγαλμάτων είναι ένα θέαμα που όλος ο κόσμος θέλει να δει, ακόμα και η σύζυγος του Γάλλου προξένου κυρία Poncharra, που φτάνει με τις φίλες της στην περιοχή. Για να κάνουν τους Εβραίους και τους άλλους περίεργους να οπισθοχωρήσουν οι εργάτες του Miller τους καταβρέχουν με κουβάδες νερό και σκέφτηκαν μάλιστα να μεταφέρουν από το πλοίο την πυροσβεστική αντλία για να καταβρέχουν τον κόσμο που θα συγκεντρωνόταν τριγύρω.
Στις 9 του Νοέμβρη οι Γάλλοι ψάχνουν για βουβάλια για να μεταφέρουν τα αγάλματα στο λιμάνι. Τελικά ζεύουν τέσσερα ζευγάρια, αφού τοποθέτησαν την πρώτη ομάδα (πεσσών) στο όχημα που ο Miller είχε φέρει από τη Θάσο. Δυστυχώς, οι δρόμοι της Θεσσαλονίκης είναι πολύ στενοί και εμφανίζουν γωνίες που είναι δύσκολο να στρίψεις. «Οι δρόμοι έχουν φρικτό οδόστρωμα», παρατηρεί ο Miller, «έχει τρύπες παντού, μετά πρέπει κανείς να περάσει όλα τα παζάρια, να αποφύγει τα γωνιακά μαγαζιά κι αυτό με οκτώ βουβάλια στο ζυγό! Δεν καθαρίζουν ποτέ, πετούν τα ψόφια ζώα στους δρόμους, όπου σαπίζουν... Τέλος σε μιάμιση ώρα φτάσαμε στο λιμάνι... Δεν χρειάζεται να πούμε ότι έχουμε στην πλάτη όλο τον πληθυσμό κι ότι οι ζαπτιέδες που μας συνοδεύουν δύσκολα τα βγάζουν πέρα». Τελικά στις 12 Νοεμβρίου η μεταφορά των πεσσών στο αμπάρι του πλοίου ολοκληρώνεται.
Το ζήτημα που απασχολεί τώρα τον Miller είναι ο θριγκός (το επάνω από τους κίονες τμήμα του κτιρίου), καθώς υπάρχουν μέρη του μνημείου που τα ήθελαν ολόκληρα στο Παρίσι. Η πρώτη σειρά λίθων του θριγκού είναι το πρόβλημα. Δεν υπάρχει τρόπος να βγει αν δεν κοπούν στα δυό τα τέσσερα κομμάτια που την απαρτίζουν. Ο Miller δεν δείχνει να προβληματίζεται καθόλου για το διαμελισμό του μνημείου, τον απασχολεί μόνο το τεχνικό κομμάτι και είχε μια έμπνευση για το πώς να κόψει τα μάρμαρα εξοικονομώντας χρόνο και χρήμα: «Πολύ απλά χρειαζόταν να μπουν τα μάρμαρα οριζόντια κατά τρόπο, ώστε το μεγαλύτερο μέρος να αιωρείται στο κενό. Θα συγκρατούσαμε με σκοινιά τα δύο μέρη και με ένα σιδερένιο όγκο που θα τον αφήναμε να πέσει στο τμήμα που προεξείχε θα σπάζαμε το μάρμαρο στα δύο»! Πριν προχωρήσει, αποφασίζει να ζητήσει τα απαραίτητα εργαλεία για τη μεταφορά των μαρμάρινων όγκων από το ναύαρχο Aboville, διοικητή της γαλλικής ναυτικής μοίρας στον Πειραιά. Ο ναύαρχος του στέλνει ατμόπλοιο με 91 άνδρες και μηχανήματα.
Στη συνέχεια συναντά δυσκολίες με τα ζώα. Οι Βούλγαροι ιδιοκτήτες των βουβαλιών δεν συνεργάζονται με αποτέλεσμα οι ζαπτιέδες και οι στρατιώτες να αναγκάζονται να χρησιμοποιήσουν το μπαστούνι. Επόμενο πρόβλημα είναι η λάσπη στο παζάρι που εμποδίζει τα ζώα να προχωρήσουν. Ο πασάς υπόσχεται να την καθαρίσει. Οι βροχές της Θεσσαλονίκης όμως δεν ξεπερνιούνται. Ο Miller αρχίζει να απογοητεύεται. «Δεν θα γράψω σήμερα στον αυτοκράτορα, γιατί δεν έχω τίποτα καλό να του αναγγείλω. Δεν θα ησυχάσω παρά μόνον, όταν δω στο λιμάνι την πρώτη από τις τέσσερις μεγάλες πέτρες. Είναι μια δοκιμασία για την οποία έχω πολλές αμφιβολίες. Τι κλίμα αυτό της Θεσσαλονίκης! Μια σχεδόν διαρκής υγρασία που με παγώνει»!
Λίγες μέρες αργότερα φτάνει μήνυμα από την προστάτιδά του Μme Cornu, που παίζει το ρόλο του ενδιάμεσου στην επικοινωνία του με τον αυτοκράτορα. «Αυτά που θα μεταφέρετε αρκούν», του γράφει η Μme Cornu. Ο Miller νιώθει απογοήτευση για τον άδικο κόπο, όχι όμως και για το διαμελισμό του μνημείου. Στη συνέχεια αποκαθηλώνει όλα τα αρχιτεκτονικά μέλη της αριστερής πλευράς και το κιονόκρανο της τελευταίας κολώνας. Για τις κολώνες διαπιστώνει ότι η μόνη λύση για να μεταφερθούν είναι να τις δέσει ο καπετάνιος στην κουβέρτα του πλοίου.
Στις 28 Νοεμβρίου με την προοπτική της επιστροφής ο Miller φιλοσοφεί πάνω στην αρχαιολογική του αποστολή: «Αυτή η αρχαιολογική εκστρατεία που μόλις έκανα, μ’ έκανε να δω ότι ήμουν κατάλληλος γι’ αυτό το είδος της άσκησης... Αν η τύχη με είχε στείλει σε μια χώρα πλούσια σε ανεξερεύνητες αρχαιότητες, τι συγκομιδή θα είχα μαζέψει»! Στις 4 Δεκεμβρίου, ένα τηλεγράφημα της Μme Cornu του ξεκαθαρίζει ότι δεν πρόκειται να του στείλει τίποτα και να αρκεστεί στα μηχανήματα που έχει. Ακολουθεί μια απίστευτη κρίση ειλικρίνειας: «Θα χρειαστεί λοιπόν να σπάσω τα μάρμαρα για να αποκατασταθεί η κυκλοφορία στο δρόμο, όμως τι αξιοθρήνητη αναγκαιότητα! Θα είχαμε πιο πολύ δίκιο να διαμαρτυρηθούμε για τη βαρβαρότητα. Θα ήταν καλύτερα να αφήναμε το μνημείο έτσι όπως ήταν και να αρκεστούμε στα αγάλματα. Το να το καταστρέψουμε, να αποκαθηλώσουμε όλα τα μάρμαρα που το απαρτίζουν και μετά να τα κομματιάσουμε είναι πράξη ενός βανδάλου. Όλος ο κόσμος θα μας κατηγορήσει». Οι μέρες περνούν, ο Miller αρχίζει να κάνει εκπτώσεις: «Αν μπορούσα μόνο να μεταφέρω τα μικρότερα μάρμαρα, θα ήμουν ευχαριστημένος και θα άφηνα, χωρίς πολλές τύψεις τα τέσσερα που είναι θηριώδη και τα οποία δεν μου φαίνεται ότι μπορούν να μεταφερθούν... Να τώρα τι έχω αποφασίσει αν τα πράγματα δεν πάνε καλά. Θα απλώσω τα μάρμαρα κατά μήκος των τοίχων, έτσι ώστε να μην εμποδίζω την κυκλοφορία και θα τοποθετήσω τα τέσσερα μεγάλα σε μια πλατειούλα, εκεί κοντά. Επιστρέφοντας στο Παρίσι θα πω στον αυτοκράτορα ότι μπορούμε να πάμε να τα πάρουμε, αν θέλουμε, διαφορετικά, θα τα χαρίσω στην εκκλησία του Αγίου Νικολάου που χτίζουν στη γειτονιά και θα είναι ευχαριστημένοι που θα έχουν μάρμαρα να χρησιμοποιήσουν».
Το τελευταίο γράμμα του Miller από τη Θεσσαλονίκη έχει ημερομηνία 13 Δεκεμβρίου. Έχουν μεταφερθεί άλλα τρία «μικρά» μάρμαρα, τα κιονόκρανα, προβληματίζεται ακόμη για τα τέσσερα μεγάλα. Δεν γνωρίζουμε τι απέγινε με τα σχέδιά του.
Η θλιβερή λεηλασία ολοκληρώθηκε, το γεγονός αποσιωπήθηκε και ξεχάστηκε.

Ο Miller δεν ήταν αρχαιολόγος, αλλά ούτε είχε το απλό ενδιαφέρον να περιγράψει το μνημείο, να κρατήσει σημειώσεις για την ακριβή του θέση, να καταγράψει τα μέλη που αφαιρούσε και να τα αριθμήσει. Στο Μουσείο του Λούβρου έφθασαν λίγα χρόνια αργότερα οι πεσσοί με τις ανάγλυφες μορφές και τα κιονόκρανα, ενώ μεταφέρθηκαν αργότερα οι βάσεις των πεσσών, ένα τμήμα επιστυλίου και δύο τμήματα ζωφόρου. Δεν είναι γνωστό τι απέγιναν τα άλλα κομμάτια που αναφέρει ο Μiller στις επιστολές του.
Οι κίονες και τα μεγάλα κομμάτια του θριγκού φαίνεται ότι δεν μεταφέρθηκαν ποτέ. Η συνοικία και το σπίτι που βρίσκονταν οι Μαγεμένες καταστράφηκαν από την πυρκαγιά του 1917, το ίδιο και ο ναός του Αγίου Νικολάου στο χτίσιμο του οποίου πιθανώς χρησιμοποιήθηκαν τα ξεχασμένα μάρμαρα. Δεν γνωρίζουμε ποια ήταν η τύχη τους. Η θλιβερή αυτή λεηλασία, αντίθετα με την περίπτωση των Ελγινείων, αποσιωπήθηκε και ξεχάστηκε. Μόνο από τύχη μπορεί να πέσει κανείς στη μακρόστενη αίθουσα του Λούβρου όπου εκτίθενται οι πεσσοί με τις ανάγλυφες μορφές της Θεσσαλονίκης.
Αν υπάρχει νόστος, οι γιατροί λένε πως θεραπεύεται, με την επιστροφή. Προσπάθειες για «επαναπατρισμό» των Μαγεμένων έχουν γίνει πολλές φορές στο παρελθόν. Όλες οι διαπραγματεύσεις ναυάγησαν λόγω κόστους. Το αίτημα επανήλθε ενόψει του εορτασμού των 100 χρόνων από την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης. Η επιστροφή των πρωτότυπων γλυπτών απορρίφθηκε και το Μουσείο του Λούβρου δέχθηκε να κατασκευάσει αντίγραφα και να τα παραχωρήσει μαζί με τις μήτρες των εκμαγείων. Ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης κος Γιάννης Μπουτάρης, ο οποίος δείχνει ιδιαίτερη ευαισθησία στην ανάδειξη της πολιτιστικής ταυτότητας της πόλης, είναι αποφασισμένος να εξασφαλίσει το κονδύλι και οι Μαγεμένες να βρίσκονται στην πόλη το αργότερο το 2013.

Κοζάνη, Δεκέμβριος 2012

ΤΟ NATIONAL GEOGRAPHIC ΤΟΠΟΘΕΤΕΙ ΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΣΤΟΥΣ ΚΟΡΥΦΑΙΟΥΣ ΤΑΞΙΔΙΩΤΙΚΟΥΣ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟΥΣ


Στους 20 κορυφαίους ταξιδιωτικούς προορισμούς, που πρέπει να επισκεφθεί κανείς εντός του 2013, συγκαταλέγει τη Θεσσαλονίκη το National Geographic, επιβεβαιώνοντας για ακόμη μια φορά τη διεθνή φήμη που έχει αποκτήσει η πόλη.
«Το φωτεινό λιμάνι της Θεσσαλονίκης είναι σχεδόν άδειο, γεγονός καλό. Παραμένει ένα από τα τελευταία αστικά παραλιακά μέτωπα στη νότια Ευρώπη που δεν έχει εγκλωβιστεί από κάποια γιγάντια μαρίνα. Αντιθέτως, τα ξύλινα καΐκια εξακολουθούν να αρμενίζουν στον ήσυχο κόλπο ενώ μονοπάτια ιχνογραφούν το ελικοειδές παραλιακό μέτωπο στη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Ελλάδας, περίπου 320 μίλια βόρεια -κι έναν κόσμο μακρύτερα- από τη χαοτική Αθήνα», αναφέρει χαρακτηριστικά το National Geographic σκιαγραφώντας το τοπίο στο λιμάνι της «Νύφης του Θερμαϊκού».
Το σχετικό άρθρο συνεχίζει με αναφορές στις παραδοσιακές αγορές, «σύμβολα της πόλης», που μετρούν αιώνες ζωής, με τα ώριμα φρούτα και τους τενεκέδες γεμάτους με φρέσκια φέτα, που είναι διάσπαρτες ανάμεσα σε βυζαντινά και οθωμανικά μνημεία, γκαλερί τέχνης, μποέμικα νυχτερινά κέντρα διασκέδασης, εστιατόρια και ταβέρνες ικανές να ικανοποιήσουν ακόμη και τον πιο απαιτητικό ουρανίσκο. Όλα αυτά, τονίζει το National Geographic, αποτελούν κομμάτι του θεμελιώδους οράματος της κουλτούρας του «κάντο μόνος σου», στο οποίο έδωσε «σάρκα και οστά» η μεγάλη νεανική κοινότητα της πόλης.
«Μας δίνει ώθηση η αισιοδοξία και η θετική μας ενέργεια για έναν νέο τρόπο ζωής που αγκαλιάζει την κληρονομιά μας», λέει η Βίκυ Παπαδημητρίου, απόφοιτος πανεπιστημίου, που βοήθησε στο να κερδίσει η Θεσσαλονίκη τον τίτλο της Ευρωπαϊκής Πρωτεύουσας Νεολαίας 2014.
Ο καλύτερος τρόπος για να αισθανθεί κανείς αυτή την πόλη είναι με τα πόδια, «περπατώντας από τα ερείπια της Άνω Πόλης προς την πλατεία Αριστοτέλους και το παραλιακό μέτωπο», γράφει το National Geographic και παρακινεί τους αναγνώστες του να δοκιμάσουν «ψητό καλαμάρι, συνοδευμένο από ξηρό μακεδονικό κρασί» σε κάποιο από τα καφέ και εστιατόρια της πόλης.
Στο σχετικό άρθρο περιλαμβάνονται, επίσης, χρηστικές πληροφορίες για το τι μπορεί κανείς να δει στη Θεσσαλονίκη, πού να φάει, τι να αγοράσει, αλλά και μία άκρως απαραίτητη …συμβουλή για όσους σκοπεύουν να επισκεφθούν στην πόλη: να παρακολουθήσουν την ταινία ΠΟΤΕ ΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ, με την οποία, όπως τονίζεται, η Μελίνα Μερκούρη «σύστησε» στο διεθνές κοινό τις φυσικές ομορφιές της Ελλάδας, το μπουζούκι και τη χαρά του ελληνικού τρόπου ζωής.
Σημειώνεται ότι, εκτός της Θεσσαλονίκης, στο σχετικό κατάλογο του National Geographic περιλαμβάνονται -μεταξύ άλλων- η Κριμαία, η Μασσαλία, η Ραβέννα, η αρχαία Γέρασα στην Ιορδανία, το Bodø στη Νορβηγία, το Valparaiso στη Χιλή, το Κιότο στην Ιαπωνία, το Μαλάουι, η Ουγκάντα κ.ά.